Iranian Journal of Horticultural Science and Technology

fa اثر کم‌آبیاری بر برخی ویژگی‌های فیزیولوژیکی و زیست‌شیمیایی شش رقم تجاری زیتون در شرایط مزرعه Effects of Deficit Irrigation on Some Physiological and Biochemical Characteristics of Six Commercial Olive Cultivars in Field Conditions پژوهشي Research این پژوهش به ‌منظور بررسی اثر کمآبیاری بر ویژگی‌های فیزیولوژیکی و زیستشیمیایی شش رقم تجاری زیتون شامل ’میشن‘، ’کنسروالیا‘، ’آمفی سیس‘، ’زرد‘، ’روغنی‘و ’شنگه‘ در شرایط مزرعه در سال زراعی 1393‌ اجرا شد. آزمایش به صورت فاکتوریل در قالب طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی با سه تکرار و دو فاکتور رقمهای زیتون و نوعهای آبیاری بود. تیمارهای آبیاری شامل آبیاری به مقدار 100% نیاز آبی درختهای زیتون (شاهد)، تیمار آبیاری به مقدار 60% نیاز آبی درختهای زیتون در طول فصل (کمآبیاری مداوم)، تیمار کمآبیاری تنظیم شده (آبیاری 60% در طول فصل رشد به همراه آبیاری نکردن در طول مدت سخت شدن هسته و تغییر رنگ میوه)، با سیستم آبیاری قطره‌ای اعمال و برخی ویژگیهای فیزیولوژیکی و زیستشیمیایی از جمله محتوای نسبی آب برگ، نشت یونی، عنصرهای کلسیم، سدیم و پتاسیم، مقدار کلروفیل a، کلروفیل b، کلروفیل کل، پرولین آزاد برگ، قندهای محلول، مقدار فنل و مالون دی آلدهید رقمهای زیتون در نوع‌های مختلف آبیاری اندازهگیری شد. نتیجهها نشان داد که تیمار آبیاری100% باعث افزایش درصد محتوای نسبی آب برگ، درصد عنصرهای کلسیم و پتاسیم، کلروفیل a و کل در رقمهای مختلف زیتون مورد آزمایش شد. اثر برنامههای آبیاری روی مقدار کلروفیل b معنی‌دار نشد. از نظر درصد محتوای نسبی آب برگ، درصد کلسیم و پتاسیم، کلروفیل  aو کل، مقدار پرولین، قندهای محلول برگ، فنل و مالون دی آلدهید، تیمار کمآبیاری تنظیم شده و 60% در یک سطح قرار گرفتند. به‌ طورکلی با توجه به اینکه مقدار مالون دی آلدهید در رقمهای کنسروالیا و ’شنگه‘پایین‌تر از بقیه رقمها بود و از طرفی محتوای نسبی آب برگ و همچنین مقدار کلروفیل و پتاسیم بالاتری در مقایسه با دیگر رقمها داشتند بنابراین به عنوان رقمهای متحمل‌تر به تنش کم آبی معرفی میشوند. This research was carried out in order to determine the effect of deficit irrigation on physiological and biochemical characteristics of six commercial olive cultivars Mission, Konservolia, Amphisis, Zard, Roughani and Shengeh in field conditions in 2014. The layout was as a factorial experiment in a complete randomized design with three replication and two factors, including olive cultivars and irrigation reginaes. Irrigation treatments were full irrigation, continuous deficit irrigation (irrigation based on 60 percent of full irrigation) and regulated deficit irrigation (irrigation based on 60 percent of full irrigation plus no irrigation during pit hardening and fruit verasion). Some physiological and biochemical traits including relative water content (RWC), ionic leakage, calcium, potassium, chlorophyll a, chlorophyll b, total chlorophyll, proline content, total soluble sugars, phenol and malondialdehyde contents were measured. The results showed that full irrigation treatment increaed RWC, Ca, K, chlorophyll a and total chlorophyll in olive cultivars. No significant differences were observed in chlorophyll b among different irrigation treatments. Continuous deficit irrigation and regulated deficit irrigation were in  the same statistic class in many critical traits including RWC, Ca, K, chlorophyll a, total chlorophyll, proline content, total soluble sugars, phenol and malondialdehyde contents. According to the ‘Shengeh’ and ‘Konservalia’, were more tolerance to water stress the olive cultivars highest (RWC), K, chlorophyll and the lowest malondialdehyde content, than other studied cultivars. تنش کم‌آبی, زیتون, زیست‌شیمیایی, نشانگرهای فیزیولوژیکی. Regulated deficit irrigation, Olive, Physiological and biochemical markers. 39 52 http://journal-irshs.ir/browse.php?a_code=A-10-1-3&slc_lang=fa&sid=1 رحمت‌اله غلامی 1003194753284600220 1003194753284600220 No حسن ساری خانی sarikhani@basu.ac.ir 1003194753284600221 1003194753284600221 Yes عیسی ارجی 1003194753284600222 1003194753284600222 No مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمانشاه.