fa ارزیابی تنوع ژنتیکی در تعدادی از رگه‌‌‌های کاهو بر اساس ویژگی‌های مورفولوژیک و فنولوژیک سبزیکاری Vegetable crops پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ارزیابی تنوع ژنتیکی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">16</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">رگه‌ داخلی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">4</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">رگه‌ خارجی با استفاده از ویژگی‌های مورفولوژیک و فنولوژیک بر اساس توصیف‌‌گر کاهو در مزرعه پژوهشی دانشکده علوم کشاورزی دانشگاه گیلان در قالب طرح بلوک‌‌های کامل تصادفی و با </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">3</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تکرار انجام گردید. نتیجه‌های بررسی نشان داد تنوع بالایی در بین رگه‌‌‌های داخلی وجود دارد و رگه‌‌‌های خارجی در بیشتر ویژگی‌های مورد ارزیابی دارای تفاوت قابل توجهی با رگه‌‌‌های داخلی بودند که این امر در به‌‌نژادی این سبزی می‌‌تواند مورد توجه قرار گیرد. بر اساس تاریخ گل‌‌دهی، رگه‌‌‌های مورد ارزیابی در </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">3</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گروه زودگل، متوسط گل و دیرگل طبقه‌‌بندی شدند. </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">وزن پیچ از 33/906 گرم در رگه‌ </span></span><span dir="LTR">R12</span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تا 33/284 گرم در رگه‌ </span></span><span dir="LTR">R2</span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">متغیر بود.</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">تفاوت بین رگه‌‌‌های کاهوی مورد بررسی از نظر ویژگی‌های کمی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">مانند وزن پیچ </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نیز در سطح احتمال 1%معنی‌‌داری بود</span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:12.0pt;">.</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> تجزیه خوشه‌‌ای براساس ویژگی‌های کمی و کیفی به طور جداگانه انجام گرفت. رگه‌‌‌های مورد ارزیابی براساس ویژگی‌های کمی و کیفی در </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">3</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گروه طبقه‌‌بندی شدند که از این نظر بین گروه‌‌بندی انجام شده بر اساس ویژگی‌های کمی و کیفی تفاوت‌‌هایی مشاهده شد که این موضوع می‌‌تواند در تلاقی‌‌ها، کارهای به‌نژادی و تولید بذر دورگه‌ با ویژگی‌های متفاوت مورد توجه قرار گیرد.</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></div> <div style="text-align: justify;">In this research, 16 local and 4 imported lines were evaluated using morphological and phonological characteristics via lettuce descriptor in a completely randomized design block with 3 replicates at University of Guilan. Results indicated that there is a high variability in local lettuce lines. Imported lines, in comparison to local lines, had significant differences in the most evaluated traits. These differences could be considered in breeding. According to flowering time, evaluated lettuce lines ranked in three groups, including early, moderate and late flowering. Head weight ranged from 906.33 g (line 84-96-TN) to 284.33 g (line Sheikh-Aboud) and their differences were significant at <em>P</em>&le;0.01. There are high genetically variations between lettuce lines. The differences between lettuce lines were significant for quantitative traits. Cluster analysis based on quantitative and qualitative characteristics was conducted separately. Evaluated lines were ranked into 3 groups based on quantitative and qualitative characteristics. Differences in cluster analysis between quantitative and qualitative traits were observed. These differences could be considered in crosses, breeding works, and hybrid seed production with different characteristics<strong>.</strong></div> به نژادی, تجزیه خوشه‌ای, دورگه, گلدهی‌ Breeding, Cluster analysis, Flowering, Hybrid 175 188 http://journal-irshs.ir/browse.php?a_code=A-10-145-2&slc_lang=fa&sid=1 M.R. Rezaee محمدرضا رضائی mohammadrrr@gmail.com 10031947532846007442 10031947532846007442 No University of Guilan دانشگاه گیلان Y. Hamidoghli یوسف حمیداوغلی hamidoghli@gmail.com 10031947532846007443 10031947532846007443 Yes University of Guilan دانشگاه گیلان J.A. Olfati جمالعلی الفتی jamalaliolfati@gmail.com 10031947532846007444 10031947532846007444 No University of Guilan دانشگاه گیلان A. Aalami علی اعلمی ali_aalami@yahoo.com 10031947532846007445 10031947532846007445 No University of Guilan دانشگاه گیلان A.K. Zakeri عبدالکریم ذاکری zakeriabd@yahoo.com 10031947532846007446 10031947532846007446 No AREEO سازمات تات