fa اثر نیتروژن بر ویژگی‌های فیزیولوژیکی و غلظت عنصرهای غذایی پرمصرف سه رقم زیتون در تنش شوری تنش های محیطی Environmental stresses پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در این پژوهش اثرهای شوری و نیتروژن بر برخی ویژگی</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">&lrm;<span dir="RTL">های فیزیولوژیک، زیست‌شیمیایی و رشدی سه رقم زیتون (ابوسطل، آربکین و کنسروالیا) مورد بررسی قرار گرفت. آزمایش با چهار سطح شوری (صفر، ۴۰، ۸۰ و ۱۶۰ میلی‌مولار کلراید سدیم) به همراه سه سطح نیتروژن از منبع سولفات آمونیم (صفر، ۲۰۰ و ۴۰۰ میلی‌گرم بر لیتر) به‌‌صورت فاکتوریل در قالب طرح بلوک</span>&lrm;<span dir="RTL">های کامل تصادفی با سه تکرار انجام شد. شوری به‌‌طور معنی</span>&lrm;<span dir="RTL">داری بر تمام ویژگی‌ها اثر منفی داشت، گرچه شدت آن در میان رقم‌ها متفاوت بود. افزایش غلظت کلراید سدیم، رشد نهال، شمار برگ در نهال، نسبت پتاسیم به سدیم ریشه و برگ، جذب و غلظت نیتروژن ریشه و برگ، غلظت پتاسیم، کلسیم، منیزیم و فسفر ریشه و برگ را کاهش، درحالی</span>&lrm;<span dir="RTL">که غلظت سدیم و کلر ریشه و برگ را افزایش داد. افزایش سطح نیتروژن تا ۲۰۰ میلی‌گرم بر لیتر کاهش رشد نهال و شمار برگ را بهبود داد. در غلظت ۲۰۰ میلی‌گرم بر لیتر نیتروژن غلظت سدیم، کلر و کلسیم ریشه و برگ کاسته و نسبت پتاسیم به سدیم</span></span></span><span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">، جذب و غلظت نیتروژن ریشه و برگ، غلظت پتاسیم، منیزیم و فسفر ریشه و برگ افزایش یافت. می</span></span></span><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">&lrm;<span dir="RTL">توان نتیجه گرفت در شرایط شور، افزایش غلظت نیتروژن تا 200 میلی‌گرم بر لیتر در رقم</span>&lrm;<span dir="RTL">های حساس به نمک در مقابل اثرهای منفی شوری مطلوب خواهد بود،</span></span></span> <span dir="RTL"><span style="font-family:b nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ولی افزایش بیشتر غلظت نیتروژن (400 میلی‌گرم بر لیتر)، ممکن است بدون تاثیر و یا حتی برای رشد گیاه مضر باشد. در این آزمایش، ﺑﺮرﺳﯽ پاسخ رقم‌ها ﺑﻪ ﺷﻮری ﻧـﺸﺎن داد ﮐـﻪ رﻗـﻢ ابوسطل یک رقم بسیار متحمل در بالاترین سطح شوری، رقم آربکین متحمل و کنسروالیا رقمی حساس به شوری است.</span></span></span></div> <div style="text-align: justify;">In this research the interaction effects of NaCl and nitrogen concentrations, on some physiological, biochemical, and growth characteristics of three olive (<em>Olea europaea</em> L.) cultivars (Abou-Satal, Arbequina and Conservolia) were investigated. The experiment was conducted as factorial with four NaCl levels (0, 40, 80, and 160 mM) along with three (NH₄)₂SO₄&nbsp;levels (0, 200, and 400 mg L^-1) based on a completely randomized blocks design with three replications. Salinity had a statistically significant negative effect on responses considered, although the severity of the effect varied among cultivars. High concentration of salinity decreased the plant height, leaf number, root and leaf K/Na ratio, N absorption and concentration of root and leaf, K, Ca, Mg and P both of root and leaf while increased the root and leaf Na and Cl concentration. Increasing N levels to 200 mg L^-1 has improved the plant height and leaf number. At 200 mg L^-1 N concentration, Na, Cl and Ca root and leaf were decreased whereas, K/Na ratio, N absorption and concentration also K, Mg and P of root and leaf were increased. It can be concluded that under salinity condition increasing N concentration up to 200 mg L^-1 in salt sensitive cultivars to salinity is favorite in counteracting the adverse effects of salinity but the further increase of N concentration (400 mg L^-1) may be ineffective or harmful for the growth of olive plants. In this experiment, investigation cultivars responses to salinity showed that cv. Abou-Satal is a highly resistant at highest salinity level (160 mg L^-1), also cv. Arbequina is semi-sensitive and cv. Conservolia is a sensitive to salinity condition.</div> عنصرها, جذب نیتروژن, زیتون, شوری Elements, N absorption, Olive, Salinity 241 250 http://journal-irshs.ir/browse.php?a_code=A-10-484-1&slc_lang=fa&sid=1 Zeinab Hamzehei زینب حمزه ئی Hamzehei.z@gmail.com 10031947532846006097 10031947532846006097 No دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران Ali Ebadi علی عبادی aebadi@ut.ac.ir 10031947532846006098 10031947532846006098 Yes دانشگاه تهران Mohammad Moez-Ardalan محمد معزاردلان Ardalan39762@yahoo.com 10031947532846006099 10031947532846006099 No دانشگاه تهران Sepideh Kalatejari سپیده کلاته جاری Kalatejari@yahoo.com 10031947532846006100 10031947532846006100 No دانشگاه آزاد واحد علوم و تحقیقات تهران