fa تاثیر دانه ‌گرده برخی از رقم‌های انگور بر تشکیل میوه و ویژگی‌های کمی و کیفی میوه شاهانی و لعل میوه کاری(میوه های ریز، معندله و سردسیری، نیمه گرمسیری، میوه‌های خشک) Pomology پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">برخی از رقم‌های انگور دارای گل‌های دگرگرده‌افشان هستند. برای درصد بالای تشکیل میوه در رقم‌های دگرگرده‌افشان نیاز به رقم‌های گرده‌زای مناسب است.</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">هدف</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> از این پژوهش بررسی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">اثر </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">دانه‌گرده </span></span>&nbsp;<span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">رقم‌های فخری، </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">صاحبی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و شاهانی</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> بر درصد تشکیل میوه و ویژگی‌های کمی و کیفی میوه رقم‌های </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">شاهانی و لعل </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در شرایط گرده‌افشانی کنترل‌شده </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">در تاکستان بود.</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">بنابراین 1508 گل در 3 خوشه رقم</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شاهانی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و 6 خوشه رقم</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> لعل پس از اخته‌شدن با دانه‌گرده رقم‌های گفته‌شده </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گرده‌افشانی</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> شد. آزمایش در قالب طرح کامل تصادفی با سه </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">ترکیب تلاقی شامل دانه‌گرده</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> رقم </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">فخری</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> با والد مادری </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">شاهانی</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">، </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">دانه‌گرده</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> رقم </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">شاهانی</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> با والد مادری </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">لعل</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> و </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">دانه‌گرده</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> رقم صاحبی با والد مادری </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">لعل</span></span> <span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">به‌عنوان تیمار </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">با سه تکرار اجرا شد</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">. </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">نتیجه‌های حاصل از دگرگرده‌افشانی نشان داد که بالاترین درصد تشکیل میوه مربوط به تلاقی والد مادری شاهانی با دانه‌گرده رقم فخری به میزان ۷۹/۳۳% بود. علاوه بر این، در تلاقی‌ </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">والد مادری </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">لعل با دانه </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">گرده رقم‌های </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">صاحبی </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">و شاهانی</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"> به‌ترتیب با ۶/21% و </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">66/18</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">% </span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;">میزان بالایی از درصد تشکیل میوه مشاهده شد. تلاقی والد مادری شاهانی با دانه‌گرده رقم فخری با داشتن بالاترین میزان درصد تشکیل میوه، اندازه خوشه، اندازه حبه، ماده‌های جامد محلول کل، اسیدیته قابل تیتر، آنتوسیانین، ضخامت پوست، سفتی حبه و بهترین درجه آسانی جدا شدن از دمگل نسبت به دیگر تلاقی‌ها ترکیب مناسب تری بود.</span></span><span style="font-family:B Nazanin;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></div> &nbsp; <p style="margin: 0in 0in 0pt; text-align: justify; line-height: 150%; unicode-bidi: embed; direction: ltr;">Some of grape cultivars have the cross-pollinated flowers. Therefore, for high fruit set in cross-pollinated varieties, there are need suitable pollinizers. The aim of this study was to investigate the effect of pollen of Fakhri, Sahebi and Shahani cultivars on fruit set, quantitative and qualitative fruit traits of Shahani and Laal cultivars in controlled pollination conditions in vineyard. Therefore, 1508 pistils in 3 clusters of Shahani and 6 clusters of Laal cultivar were emasculated and then pollinated with above mentioned pollen sources. Experiment was carried out based on completely randomized design (CRD) with three combinations cross including Fakhri (♂) &times;Shahani (♀), Shahani (♂) &times; Laal (♀) and Sahebi (♂) &times; Laal (♀) cultivars as treatments with three replications. The results of cross pollination showed that the highest percentage of fruit set was related to crossing of Fakhri (♂) &times; Shahani (♀) cultivars with 33.79% fruit set. In addition, in the cross between the seed parents of Laal and by pollen of Sahebi and Shahani cultivars, a high percentage of fruit formation was observed with 21.6% and 18.66%, respectively. Crossing of Fakhri (♂) &times; Shahani (♀) cultivars with the highest percentage of fruit set, bunch and berry size, TSS, TA, anthocyanin, berry firmness, easy of detachment from pedicle and thickness of berry skin was more favorable than other crosses.</p> انگور, تشکیل میوه, گرده‌افشانی ‌کنترل‌شده, گرده‌زا Grape, Controlled pollination, Fruit, Pollinizer cultivar 11 22 http://journal-irshs.ir/browse.php?a_code=A-10-208-3&slc_lang=fa&sid=1 Mousa Rasouli موسی رسولی mousarasouli@gmail.com 10031947532846007234 10031947532846007234 Yes Malayer University دانشگاه ملایر Fatemeh Nazari فاطمه نظری Fatimanazari8@gmail.com 10031947532846007235 10031947532846007235 No Malayer University دانشگاه ملایر Masoumeh Maleki معصومه ملکی masoumemaleki@gmail.com 10031947532846007236 10031947532846007236 No Malayer University دانشگاه ملایر