Iranian Journal of Horticultural Science and Technology

fa بررسی تنژگی دانه گرده ‌‌و تشکیل میوه در 8 رقم انار ایرانی Evaluation of Pollen Germination and Fruit Set of Eight Iranian Pomegranate Cultivars میوه کاری(میوه های ریز، معندله و سردسیری، نیمه گرمسیری، میوه‌های خشک) Pomology پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:b yagut;">مقدار تنژگی دانه‌‌گرده اثر بسزایی بر افزایش تولید و انتخاب رقم‌های مناسب درختان میوه دارد. هدف از انجام این پژوهش، ارزیابی تنژگی دانه‌‌گرده با سن‌‌های مختلف از گل‌‌های زایا و نازا و تعیین مقدار تشکیل میوه در تعدادی از رقم‌های انار بود. بیشترین وزن دانه‌‌گرده مربوط به گل‌‌های زایای رقم گرچ تفتی بود. بیشترین درصد تنژگی و سرعت تنژگی ‌‌گرده رقم‌های پیشوای ورامین، گرچ تفتی، بی‌‌هسته سنگان خاش، ملس یزدی ورباب نیریز فارس طی شش ساعت اولیه بعد از رها‌‌سازی گرده از بساک مشاهده شد. بیشترین درصد تنژگی مربوط به گل‌‌های نازا رقم گرچ تفتی بود. اثر ساده سن‌ دانه گرده نشان داد، بعد از شش ساعت، درصد تنژگی دانه‌‌گرده انار به‌طور معنی‌‌داری کاهش یافت. اثر ساده رقم بر سرعت تنژگی نشان داد، بیشترین سرعت تنژگی مربوط به رقم‌های پیشوای ورامین، گرچ تفتی، بی‌هسته سنگان خاش و ملس یزدی بود. در این پژوهش، گرده‌‌افشانی دو رقم مادری ملس یزدی و رباب نیریز فارس با خود و دیگر رقم‌ها نشان داد که گرده‌‌افشانی با رقم بی‌هسته کم‌بار نجف‌آباد و با رقم گرچ تفتی، به‌ترتیب منجر به تشکیل میوه 65 و 80 درصدی شد. تشکیل میوه به‌دنبال گرده‌افشانی آزاد (شاهد) %90 بود که در مقایسه با گرده‌افشانی رقم‌های تجاری با خودشان (%55)، اختلاف معنی‌‌داری را نشان داد. به‌طورکلی، برخی از رقم‌ها درصد تنژگی پایینی داشتند و سن دانه گرده اثر زیادی بر مقدار تنژگی گرده داشت. سازگاری دانه گرده می‌‌تواند بر تشکیل میوه و عملکرد اثر داشته باشد، بنابراین در انتخاب رقم‌های انار برای کشت در کنار هم باید به آن توجه کرد.</span></div> <div style="text-align: justify;">Assessment of the germination behavior of pollen is effective on increasing yield and quality and also selection of suitable cultivars. This study was carried out to evaluate the germination of different age pomegranate pollen in perfect and male types flowers as well as determinate fruit set with pollination of ‘Malas Yazdi’, ‘Rabab-e-Neyriz Fars’, ‘Poost Siah’, ‘Bihaste Dane Ghermez Ravar Kerman’, ‘Bihaste Kam Bar Najaf Abad’, ‘Bihaste Sangan Khash’, ‘Goroch Tafti’ and ‘Pishva Varamin’. The highest pollen quantity obtained in perfect flowers of ‘Goroch Tafti’. The highest pollen germination percentage and rate were observed in ‘Pishva Varamin’, ‘Goroch Tafti’, ‘Bihaste Sangan Khash’, ‘Malas Yazdi’, ‘Rabab-e-Neyriz Fars’ during first-six hours after releasing from anthers, although about ‘Goroch Tafti’, germination percentage unaffected up to 12 hours after release. Regarding to study of cultivar and flower type, the highest germination percentage obtained in male flowers of ‘Goroch Tafti’. Simple effect of pollen age, showed that germination percentage significantly reduced 6 h after release. Evaluation of effect of cultivar on germination rate showed the highest value in ‘Pishva Varamin’, ‘Goroch Tafti’, ‘Bihaste Sangan Khash’ and ‘Malas Yazdi’. The results indicated that ‘Malas Yazdi and ‘Rababe Neyriz’ flowers pollinated with ‘Bihasteh Ravar Kerman’ and ‘Goroch Tafti’ were led to 65 to 80 percent fruit set from fertilization fruits, respectively. Free pollination (control) with 90 percent fruit set in comparison with self-pollinated of commercial cultivars was significantly different at 1% level of probability. Therefore, it is concluded that some cultivars had low germination percentage and in some others pollen age had most effect on germinability that could be respected in variety selection for plantation. So compatibility pollen can affect fruit set and yield.</div> انار, تشکیل میوه, تنژگی, دانه‌‌گرده, گل‌‌زایا Fruit set, Germination, Perfect flower, Pollen, Pomegranate 463 472 http://journal-irshs.ir/browse.php?a_code=A-10-362-2&slc_lang=fa&sid=1 محمدرضا وظیفه شناس Asman2000@gmail.com 10031947532846002541 10031947532846002541 Yes بخش تحقیقات زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان یزد، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، علی تهرانی فر 10031947532846002542 10031947532846002542 No گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد غلامحسین داوری نژاد 10031947532846002543 10031947532846002543 No گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد