:: جلد 25، شماره 3 - ( پاییز 1403 ) ::
جلد 25 شماره 3 صفحات 404-385 برگشت به فهرست نسخه ها
بهینه‌سازی کشت درون شیشه‌ای انجیر (Ficus carica L.) رقم سبز از ریزنمونه‌های جوانه انتهایی و جانبی
محبوبه هداوندخانی ، عباس یداللهی* ، مسلم جعفری
گروه علوم باغبانی، دانشکده کشاورزی ، دانشگاه تربیت مدرس تهران، ایران
چکیده:   (1966 مشاهده)
امروزه ریزازدیادی گیاهان به‌عنوان روش اصلی تکثیر بسیاری از گونه‌های گیاهی، به‌ویژه گونه‌های گیاهی چوبی و مقاوم مانند درخت انجیر در نظر گرفته می‌شود. با این وجود، ریزازدیادی هنوز هم با محدودیت‌هایی از قبیل آلودگی‌های اندوفیت، ترشح ترکیبات فنولی و عدم وجود یک پروتکل ریزافزایی قابل‌اعتماد برای شماری گونه‌ها همراه است. هدف اصلی این مطالعه، دستیابی به یک پروتکل ریزافزایی قابل‌اعتماد و کارآمد از ریزنمونه جوانه انتهایی و جانبی برای انجیر، رقم سبز به‌عنوان با ارزش‌ترین رقم انجیر در ایران بود. در آزمایش اولیه غلظت‌های مختلف آنتی بیوتیک سفتریاکسون (صفر، 50، 150،100، 200 و 250 میلی‌گرم بر لیتر) برای حذف آلودگی اندوفیت باکتریایی ریزنمونه‌ها بررسی شد. برای مرحله استقرار، اثر دو محیط کشت پایه نمک (MS, WPM) و ترکیبات تنظیم کننده رشد گیاهی شامل BA در غلظت صفر، 5/0، 1 و 5/1 میلی‌گرم در لیتر و NAA در غلظت صفر و 1/0 میلی‌گرم بر لیتر مورد بررسی قرار گرفت. در مرحله پرآوری محیط کشت MS حاوی غلظت‌های مختلف BA (صفر، 5/0، 1 و 2 میلی‌گرم در لیتر) ارزیابی شد. برای مرحله ریشه‌زایی از محیط کشت 1/2MS  حاوی غلظت‌های مختلف IBA (صفر، 5/0، 1 و 5/1 میلی گرم بر لیتر) استفاده شد و پس از چهار هفته (پایان مرحله ریشه‌زایی) شاخص­های درصد ریشه‌زایی، تعداد ریشه‌ها و طول ریشه محاسبه شدند. نتایج نشان داد که باکتری‌های اندوفیت با کاربرد 250 میلی‌گرم در لیتر سفتریاکسون با مؤفقیت حذف شدند. محیط کشت MS حاوی 5/0 میلی‌گرم در لیتر BA به تنهایی و یا همراه با 1/0 میلی‌گرم در لیتر NAA بهترین محیط کشت مرحله استقرار بود. علاوه بر این، محیط کشت MS حاوی 2 میلی‌گرم در لیتر BA به عنوان بهترین محیط تکثیر با میانگین 2/3 شاخه شناسایی شد که به طور قابل توجهی متفاوت از سایر تیمارهای مورد استفاده بود. محیط کشت 1/2MS  حاوی 5/1 میلی گرم IBA بیشترین درصد ریشه‌زایی (26/88 درصد)، طول ریشه (15/6 سانتی‌متر) و تعداد ریشه به ازاء قلمه (46/8) را نشان داد.
 
واژه‌های کلیدی: انجیر، باکتری‌های اندوفیت، بهینه سازی محیط، ترکیبات فنلی، ریزازدیادی
متن کامل [PDF 1085 kb]   (513 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: بیوتکنولوژی و کشت بافت
دریافت: 1400/9/13 | پذیرش: 1402/7/4 | انتشار: 1404/2/9


XML   English Abstract   Print



بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.
جلد 25، شماره 3 - ( پاییز 1403 ) برگشت به فهرست نسخه ها